Consumer protection in tourism: the role and development of legal awareness a case study of Kraków
DOI:
https://doi.org/10.24917/20845456.22.9Keywords:
consumer protection, tourism, tourism law, legal awarenessAbstract
The ongoing commercialization of the tourism sector, rapid technological changes, and the growing number of market participants necessitate a systemic and dynamic approach to safeguarding consumer interests. This article is empirical and descriptive in nature, and its aim is to analyze the role of legal awareness in consumer protection within the tourism service sector, with particular emphasis on the level of legal knowledge among consumers residing in the city of Kraków. In order to verify the research hypothesis – do tourism service consumers from Kraków demonstrate knowledge of consumer protection laws? – a survey questionnaire was
conducted in the form of an online form, addressed to consumers of tourism services living in Kraków. The results of the study indicate that only 2% of respondents believe that the legal awareness of Kraków residents regarding consumer rights is sufficient, while 43% admit they are unfamiliar with the institutions responsible for consumer protection. These findings point to an urgent need to enhance educational and informational activities in the field of consumer rights in tourism.
References
Borucka‑Arctowa, M., Świadomość prawna społeczeństwa polskiego, Ruch Prawniczy, Ekonomiczny i Socjologiczny rok XLII – zeszyt 1, 1980, s.153–158.
Dziadkiewicz, M., Ochrona konsumentów usług turystycznych przed niewykonaniem lub nienależytym wykonaniem usługi, Akademia Wychowania Fizycznego w Katowicach, 2012.
Główny Urząd Statystyczny, Turystyka w województwie małopolskim w latach 2022 i 2023, GUS, Kraków, 2024.
Hendel, M., Konsument w Turystyce w obliczu współczesnych zjawisk i trendów w sferze konsumpcji, Studia Ekonomiczne. Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Ekonomicznego w Katowicach ISSN 2083–8611 Nr 379, 2019, s.46–52.
Jagielska, M., Podgórski, K., Sługocka‑Krupa, E., O dochodzeniu roszczeń odszkodowawczych względem Skarbu Państwa z tytułu wadliwego wdrożenia dyrektywy konsumenckiej (wybrane problemy na przykładzie art. 7 dyrektywy 90/314, Dochodzenie roszczeń konsumenckich red. Jagielska 2020 wyd. 1.
Janocha, M., Ochrona praw konsumenta będącego stroną umowy o imprezę turystyczną, Studia z Zakresu Prawa, Administracji i Zarządzania, 2013, Tom 4.
Jedlińska, M., Model zachowań konsumenckich na rynku usług turystycznych, Prace Naukowe Akademii Ekonomicznej we Wrocławiu Nr 1095, 2005.
Kita, S., Świadomość konsumencka jako aspekt świadomości społecznej Socjologiczne studium przypadku na przykładzie studentów nauk humanistycznych, Uniwersytet Śląski w Katowicach, 2008.
Konsument na wakacjach. Raport TNS dla UOKiK, 2016.
Mączka, J., Prawo produktem? O reklamie prawa i świadomości prawnej, Katedra Socjologii Prawa, Uniwersytet Jagielloński, 2012.
Mikosz, Ł., Ochrona praw konsumentów imprez turystycznych – zagrożenia i problemy, Debiuty Naukowe Studentów Wyższej Szkoły Bankowej 2021, nr 21, s.13–30.
Mularczyk, K., Miś, G., Miś, M., Wybrane instytucje rozstrzygające spory konsumenckie na drodze polubownej, Kwartalnik ADR, Nr 3(15)/2011.
Naoumowa, S., „Świadomość prawna” w socjologicznej teorii prawa Adama Podgóreckiego, Zeszyty Naukowe Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego Jana Pawła II 67 (2024), nr 3 (267).
Sztumski, J. (1995). Wstęp do metod i technik badań społecznych. Wydawnictwo Śląskie, Katowice.
United Nations World Tourism Organization, The changing face of tourism, Expert paper, UNWTO, 2021.
UOKiK, Usługi turystyczne – poradnik dla konsumentów, Warszawa, 2010.
Wanat‑Połeć, E., Sordyl, G., Wzmocnienie ochrony konsumentów niewypłaconych touroperatorów w Polsce a koncepcja utworzenia Turystycznego Funduszu Gwarancyjnego, Annales Universitatis Mariae Curie‑Skłodowska Lublin – Polonia, Vol. XLIX 4,
, s.634–646.
Zawistowska, H., Wpływ internetu na kształtowanie się modelu prawnej ochrony konsumentów usług turystycznych, Dynamika przemian rynku turystycznego, WSTiJO, SET, Warszawa, 2014.
Akty prawne:
Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2015/2302z dnia 25 listopada 2015 r. w sprawie imprez turystycznych i powiązanych usług turystycznych, zmieniająca rozporządzenie (WE) nr 2006/2004 i dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady 2011/83/UE oraz uchylająca dyrektywę Rady 90/314/EWG).
Konwencja o ujednoliceniu niektórych prawideł dotyczących międzynarodowego przewozu lotniczego z dnia 28 maja 1999r. w Montrealu (Konwencja Montrealska).
Ustawa z dn. 29 sierpnia 1990 r. o usługach turystycznych (Dz.U. 1997 Nr 133 poz. 884).
Ustawa o imprezach turystycznych i powiązanych usługach turystycznych (Dz.U. poz. 2361), z dnia 24 listopada 2017 r.
Ustawa z dn. 23 kwietnia 1964 r. kodeks cywilny (Dz.U. 1964, Nr 16, poz. 93).
Ustawa z dnia 6 września 2001r. O transporcie drogowym (Dz.U.2001 Nr 125 poz. 1371).
Ustawa z dnia 15 listopada 1984r. Prawo przewozowe (Dz.U. 1984 Nr 53 poz. 272).
Ustawa z dnia 24 sierpnia 2001 o czasie pracy kierowców.
Ustawa z dnia 3 lipca 2002r. O prawie lotniczym (Dz.U. 2002 Nr 130 poz. 1112).
Rozporządzenie (WE) nr 889/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 13 maja 2002 r. zmieniające rozporządzenie Rady (WE) nr 2027/97 w sprawie odpowiedzialności przewoźnika lotniczego z tytułu wypadków lotniczych.
TSUE wyrok z 21 grudnia 2021 r., w sprawie C-263/20.
Netografia:
https://www.rynek‑lotniczy.pl/wiadomosci/sita‑wyjasnia‑jak‑gina‑bagaze-5899.html [dostęp na 10.07.2025r.]
https://orzeczenia.przemysl.sr.gov.pl/content/I$0020C$00201879$002f19/154020100000503_I_C_001879_2019_Uz_2020-11-27_001 [dostęp na 10.07.2025]
Downloads
Published
Issue
Section
License
Copyright (c) 2026 Annales Universitatis Paedagogicae Cracoviensis Studia Geographica
This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NoDerivatives 4.0 International License.
The submission of a paper to be published is synonymous with an agreement to transfer the copyright free of charge from the author to the publisher. The author also agrees to permit the publisher to publish the paper in printed form, open access online form, digital library form and other digital platforms with which the publisher has or will have a publishing agreement. Furthermore, the author agrees to not limit the number of copies that may be printed or issued by the publisher. In the case of co-authored papers, it is assumed that the corresponding author is authorized to represent the remaining co-authors in this respect. Authors are requested to sign a copyright declaration.
